Nghị định 235/2026/NĐ-CP ngày 26/6/2026 của Chính phủ là một trong những văn bản quan trọng triển khai Luật Viên chức năm 2025, quy định về hợp đồng thực hiện công việc trong đơn vị sự nghiệp công lập. Nghị định có hiệu lực từ 01/7/2026 và thay thế các quy định về hợp đồng đối với công việc chuyên môn, nghiệp vụ và hỗ trợ trong Nghị định 111/2022/NĐ-CP. Dưới đây là phân tích theo từng nhóm nội dung chính.
I. Mục đích ban hành Nghị định
Trước đây, việc ký hợp đồng trong đơn vị sự nghiệp công lập chủ yếu chỉ áp dụng đối với một số công việc phục vụ hoặc chuyên môn đặc thù theo Nghị định 111/2022/NĐ-CP. Sau khi Luật Viên chức năm 2025 được ban hành, Nhà nước chuyển sang cơ chế: tăng quyền tự chủ của đơn vị sự nghiệp công lập; cho phép sử dụng nguồn nhân lực chất lượng cao thông qua hợp đồng; tách bạch giữa tuyển dụng viên chức và thuê nhân lực theo hợp đồng; tạo cơ chế thu hút chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản trị giỏi. Vì vậy, Nghị định 235 được ban hành nhằm cụ thể hóa các quy định này.
II. Phạm vi điều chỉnh
Nghị định quy định: hợp đồng lao động; hợp đồng dịch vụ để thực hiện công việc trong đơn vị sự nghiệp công lập. Đây là điểm mở rộng hơn trước đây vì điều chỉnh đồng thời hai hình thức hợp đồng, không chỉ giới hạn ở hợp đồng lao động.
III. Đối tượng áp dụng
Nghị định áp dụng đối với: đơn vị sự nghiệp công lập; cơ quan, tổ chức; cá nhân có liên quan đến việc ký kết và thực hiện hợp đồng. Phạm vi bao quát toàn bộ hệ thống đơn vị sự nghiệp công lập từ trung ương đến địa phương.
IV. Điểm mới lớn nhất: Mở rộng phạm vi được ký hợp đồng
Đây được xem là thay đổi quan trọng nhất. Nghị định cho phép ký hợp đồng đối với 03 nhóm vị trí việc làm:
1. Vị trí việc làm quản lý
Có thể ký hợp đồng để đảm nhiệm chức vụ quản lý trong đơn vị sự nghiệp.
Đối tượng gồm: chuyên gia; doanh nhân; nhà quản trị; nhà khoa học; luật sư; người có trình độ chuyên môn cao.
Đây là cơ chế hoàn toàn mới. Trước đây gần như không có quy định thuê người làm quản lý theo hợp đồng trong đơn vị sự nghiệp.
2. Vị trí việc làm chuyên môn, nghiệp vụ
Đơn vị được ký hợp đồng để thực hiện: giảng dạy; nghiên cứu; khám chữa bệnh; văn hóa; thể thao; khoa học công nghệ; các lĩnh vực chuyên môn khác.
Qua đó giúp đơn vị linh hoạt hơn thay vì phải tuyển viên chức trong mọi trường hợp.
3. Vị trí việc làm hỗ trợ
Bao gồm: kế toán; công nghệ thông tin; văn thư; hành chính; lái xe; bảo vệ; vệ sinh; kỹ thuật; và các vị trí hỗ trợ khác. Nhóm này trước đây đã có quy định nhưng nay được điều chỉnh thống nhất trong một nghị định mới.
V. Quy định về người ký hợp đồng quản lý
Đây là điểm mới đáng chú ý. Người ký hợp đồng làm công việc quản lý: không bắt buộc phải đáp ứng: điều kiện về độ tuổi; quy hoạch; trình độ lý luận chính trị theo tiêu chuẩn bổ nhiệm. Tuy nhiên việc lựa chọn phải thông qua Đề án được cơ quan quản lý phê duyệt. Điều này thể hiện xu hướng: lựa chọn theo năng lực thay vì theo quy trình bổ nhiệm truyền thống.
VI. Nguyên tắc ký hợp đồng
Nghị định quy định việc ký hợp đồng phải bảo đảm: đúng nhu cầu vị trí việc làm; đúng nguồn kinh phí; công khai; minh bạch; cạnh tranh; hiệu quả. Không được ký hợp đồng để thay thế việc tuyển dụng viên chức trong những trường hợp pháp luật quy định phải tuyển dụng.
VII. Những trường hợp không được ký hợp đồng
Nghị định quy định không ký hợp đồng đối với một số đối tượng như: cán bộ; công chức; người trong lực lượng vũ trang; người làm công tác cơ yếu; các trường hợp pháp luật cấm. Quy định này nhằm tránh chồng chéo giữa các chế độ sử dụng nhân lực.
VIII. Nội dung hợp đồng
Hợp đồng phải quy định rõ: công việc; quyền và nghĩa vụ; thời hạn; tiền lương; chế độ; trách nhiệm; điều kiện chấm dứt; trách nhiệm bồi thường. Các nội dung này cơ bản tuân theo Bộ luật Lao động hoặc Bộ luật Dân sự tùy loại hợp đồng.
IX. Quản lý, đánh giá người thực hiện hợp đồng
Đơn vị sự nghiệp phải: giao nhiệm vụ; kiểm tra; đánh giá kết quả; thanh lý hoặc gia hạn hợp đồng. Việc đánh giá căn cứ vào: khối lượng công việc; chất lượng; tiến độ; hiệu quả thực hiện. Đây là cơ sở để quyết định tiếp tục hoặc chấm dứt hợp đồng.
X. Quyền tự chủ của đơn vị sự nghiệp công lập
Nghị định trao quyền chủ động hơn cho người đứng đầu đơn vị trong: xác định nhu cầu ký hợp đồng; lựa chọn đối tượng; quyết định loại hợp đồng; quản lý quá trình thực hiện. Đồng thời vẫn yêu cầu bảo đảm nguồn kinh phí và chịu trách nhiệm trước cơ quan quản lý.
XI. Hiệu lực thi hành
Nghị định có hiệu lực từ 01/7/2026. Đồng thời, các quy định về hợp đồng thực hiện công việc hỗ trợ phục vụ và công việc chuyên môn, nghiệp vụ trong Nghị định 111/2022/NĐ-CP hết hiệu lực kể từ ngày này.
XII. Đánh giá tác động
1. Đối với đơn vị sự nghiệp công lập
Ưu điểm:
- Chủ động sử dụng nhân lực.
- Thu hút chuyên gia giỏi.
- Không phải tuyển viên chức trong mọi trường hợp.
- Linh hoạt khi thực hiện nhiệm vụ mới.
- Nâng cao chất lượng quản trị.
Khó khăn
- Cần xây dựng tiêu chí lựa chọn minh bạch.
- Dễ phát sinh khiếu kiện nếu lựa chọn thiếu khách quan.
- Áp lực bảo đảm nguồn kinh phí chi trả.
2. Đối với người lao động
Người có trình độ cao có thêm cơ hội: làm việc trong khu vực công; không cần tham gia tuyển dụng viên chức; được ký hợp đồng theo năng lực.
Tuy nhiên: không có địa vị pháp lý của viên chức; không hưởng đầy đủ các chế độ của viên chức; việc tiếp tục làm việc phụ thuộc vào hiệu quả thực hiện hợp đồng.
XIII. Đối với Trung tâm Thể dục thể thao trực thuộc Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh
Đối với một đơn vị sự nghiệp công lập như Trung tâm Thể dục thể thao, Nghị định 235/2026/NĐ-CP mở ra nhiều khả năng áp dụng, chẳng hạn:
- Ký hợp đồng với huấn luyện viên, chuyên gia thể thao trình độ cao;
- Thuê chuyên gia quản lý, vận hành sân vận động, nhà thi đấu, bể bơi;
- Ký hợp đồng với bác sĩ thể thao, chuyên gia dinh dưỡng, chuyên gia phục hồi chức năng;
- Ký hợp đồng với nhân sự công nghệ thông tin để vận hành hệ thống quản lý, ứng dụng thể thao;
- Thuê dịch vụ vệ sinh, bảo vệ, chăm sóc cảnh quan, bảo trì cơ sở vật chất.
Nhờ đó, Trung tâm có thể đáp ứng nhu cầu chuyên môn linh hoạt mà không nhất thiết phải tuyển dụng viên chức cho mọi vị trí, đồng thời nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công và khai thác hiệu quả cơ sở vật chất theo cơ chế tự chủ, miễn là việc ký kết phù hợp với vị trí việc làm, nguồn kinh phí và các điều kiện của Nghị định.
https://datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/6/235-ndcp.signed.pdf
Pháp chế